1. Kalp Krizi (Miyokard Enfarktüsü)
Kalp krizi, kalbi besleyen koroner damarların apansız tıkanması sonucu kalp kasına gereğince oksijen gitmemesi nedeniyle meydana gelir. Tıkanmanın nedeni ekseriyetle damar sertliği (ateroskleroz) olup, damar iç yüzeyinde biriken yağlı plakların yırtılmasıyla pıhtı oluşması sonucu kan akışı büsbütün durabilir.
Kalp krizi anında en sık görülen belirtiler şunlardır:
Göğüs ortasında sıkışma, baskı hissi yahut yanma
Sol kola, uzunluğuna, çeneye ve sırt bölgesine yayılan ağrı
Nefes darlığı ve apansız gelen yorgunluk
Soğuk terleme, baş dönmesi ve mide bulantısı
Bazı durumlarda bilhassa diyabet hastalarında “sessiz kalp krizi” meydana gelebilir. Bu durumda kişi rastgele bir ağrı hissetmeden kriz geçirir ve ani mevt riski artar.
2. Enfektif Endokardit
Enfektif endokardit, kalp kapakçıkları ve kalbin iç yüzeyini kaplayan endokard dokusunun bakteriyel ya da mantar enfeksiyonu nedeniyle iltihaplanmasıdır. Çoklukla bedene giren bakteriler yahut mantarlar kan yoluyla kalbe ulaşarak burada üremeye başlar.
Bu hastalık, bilhassa yapay kalp kapakçıkları olanlar, doğumsal kalp hastalığı bulunanlar ve bağışıklık sistemi zayıflamış şahıslar için büyük bir risk oluşturur. Enfeksiyonun kaynağı çoklukla diş eti hastalıkları, cerrahi süreçler yahut kontamine tıbbi materyallerdir.
Belirtileri:
Yüksek ateş, titreme, gece terlemeleri
Halsizlik ve iştahsızlık
Kalp üfürümü yahut var olan üfürümün şiddetinde değişiklik
Parmak uçlarında ağrılı şişlikler (Osler nodülleri)
Avuç içi ve ayak tabanında küçük kanamalar (Janeway lezyonları)
Tedavi edilmezse enfektif endokardit kalp yetmezliği, beyin felci ve çoklu organ hasarı üzere önemli komplikasyonlara yol açabilir.
3. Aort Anevrizması
Aort anevrizması, bedenin ana atardamarı olan aort duvarının zayıflayarak olağandışı halde genişlemesiyle ortaya çıkar.
Bu genişleme, vakitle damarın yırtılmasına (rüptüre olmasına) neden olabilir ve bu durum ekseriyetle ölümcül sonuçlar doğurur.
Anevrizmalar ekseriyetle belirti vermez ve yıllarca fark edilmeden büyüyebilir. Fakat büyük bir anevrizma yahut yırtılma durumunda şu belirtiler ortaya çıkabilir:
Karın, sırt yahut göğüste apansız gelişen şiddetli ve yırtıcı ağrı
Düşük tansiyon ve şuur kaybı
Nabızda ani değişimler
Aort anevrizmasının en sık görüldüğü bölgeler karın aortu (abdominal aort anevrizması) ve göğüs aortu (torasik aort anevrizması) olup, bilhassa sigara içenlerde, hipertansiyonu olanlarda ve genetik yatkınlığı bulunan bireylerde daha sık görülür.
4. Kalp Yetersizliği
Kalp yetersizliği, kalbin bedene kâfi ölçüde kan pompalayamaması sonucu gelişen kronik ve ilerleyici bir hastalıktır. Kalp kası, zayıfladığı yahut sertleştiği için kanı gerektiği üzere dolaştıramaz ve bu da bedenin oksijen gereksinimini karşılayamaz hale getirir.
Kalp yetmezliği iki ana kümeye ayrılır:
Sistolik kalp yetmezliği: Kalbin kasılma gücünün azalmasıyla oluşur.
Diyastolik kalp yetmezliği: Kalbin gereğince gevşeyememesi nedeniyle kâfi kanla dolmaması durumudur.
Belirtileri:
Sürekli yorgunluk ve halsizlik
Nefes darlığı, bilhassa yatarken artan teneffüs güçlüğü
Ayak, bilek ve bacaklarda şişlik
Çarpıntı ve sistemsiz kalp atışları
Akciğerlerde sıvı birikmesine bağlı kuru öksürük
Hastalık ilerledikçe belirtiler daha şiddetli hale gelir ve tedavi edilmezse kalp nakli gerektirecek kadar önemli bir durum ortaya çıkabilir.
5. Miyokardit (Kalp Kası İltihabı)
Miyokardit, kalp kasının iltihaplanmasıyla ortaya çıkan önemli bir hastalıktır. Çoğunlukla viral enfeksiyonlar (örneğin gribe yol açan virüsler, COVID-19 yahut enterovirüsler) nedeniyle gelişir. Fakat bakteriyel enfeksiyonlar, otoimmün hastalıklar ve kimi ilaçlar da miyokardite yol açabilir.
Miyokardit, hafif belirtilerle seyredebildiği üzere önemli kalp yetmezliğine ve ani vefata de neden olabilir.
Belirtileri:
Göğüs ağrısı, bilhassa dinlenme halindeyken hissedilen ağrı
Şiddetli nefes darlığı ve çarpıntı
Bayılma ve baş dönmesi
Ateş ve bedende kırgınlık hissi
Kalp ritminde düzensizlik
Miyokardit, kalp kasına kalıcı ziyan verebilir ve kalp yetmezliği, aritmi (düzensiz kalp atışları) üzere komplikasyonlara yol açabilir.
Kalp hastalıkları, erken teşhis edilmediğinde önemli sıhhat meselelerine ve ani mevte neden olabilir. Kalp krizi, enfektif endokardit, aort anevrizması, kalp yetmezliği ve miyokardit üzere hastalıklar, bilhassa belirtileri göz gerisi edilirse ölümcül olabilir.
Bu nedenle kalp sıhhatine dikkat etmek, tertipli denetimler yaptırmak ve belirtiler ortaya çıktığında vakit kaybetmeden uzman bir kalp hekimine başvurmak hayati ehemmiyet taşır.
