Dijital psikoloji kavramı evvelce sıklıkla kullanılmamaktaydı. Fakat teknolojik gelişmelerin süratle ilerlemesi bu kavramın yaygın olarak kullanılmasına neden olmaktadır. Şahıslar günlük ihtiyaçlarını karşılamak ismine teknolojiyi kullanmakta ve bu durum dijitalleşmeye bağlı kalmaya itmektedir. Toplumda televizyon, bilgisayar, tablet üzere dijital araçların kullanımı gün geçtikçe artmaktadır. Çeşitli dijital araçlar vasıtasıyla birçok kişi sanal ortamlarda toplumsal medya hesabı oluşturmakta ve bu sanal ortamlarda çok fazla vakit geçirmektedir. Bilhassa günümüz çocukları erken yaşlarda dijital platformlara girişi yapmakta ve vakitlerinin büyük kısmını toplumsal medyada ya da oyun sitelerinde geçirmektedir. Bu bahis kapsamında Güvendi ve oburlarının “çocuk dünyasını dijitalleştirerek yine inşa eden çok sayıdaki oyunlar, bir boş vakit kıymetlendirme aracı olarak, yorgunluk ve gerilim atmak için yararlı fonksiyonları yerine getirirken tıpkı vakitte içeriğinde şiddet öğeleri de barındırarak, şiddeti olağan bir davranış haline getirebilmektedir” diyerek oyunların çocuk psikolojisi üzerine olan tesirine değinmiştir.
Yalnızca çocuklar değil tıpkı vakitte yaşlı insanların da dijital çağdan geri kalmadığını söylemek mümkündür. Yaşlı insanların yarar sağlayan ve işlerini kolaylaştıran teknolojik aletlerin kullanımından geri kalmamış günlük hayatlarına bu aletleri dâhil etmiştir. Toplumda yaşlı bireylerin teknolojiden uzak olabileceği ve sanal ortamlarda faal olamayacakları yargısı bulunmaktaydı. Lakin bu niyetin bilakis yaşlı bireyler de dijital çağa ayak uydurmada geri kalmadı. Dijitalleşmenin tesiri ile yaşlı bireylerde tıpkı öbür beşerler üzere her anlarını toplumsal medyada paylaşır duruma gelmektedir. Bu noktada his değişimlerinin yaşanması, alınganlıkların ya da küskünlüklerin olması yaşlı bireylerde görülebilmektedir. Yakınlarının her anına şahit olmak isteyen yaşlı bireyler, onlarla vakit geçirmek istemektedir. Toplumsal medya aracılıyla bu anları görmek onları üzmekte ve birtakım sıkıntılara neden olmaktadır.
Dijital çağın getirmiş olduğu yenilikler her yaştan bireyin ömründe derin izler bırakmaktadır. Teknolojik araçların hayatın ayrılmaz modülü hale gelmesi ile bireylerin davranışlarında, reaksiyonlarında değişimler gözlenmiştir. Dijital psikoloji bireyleri kolaya itmekte ve toplum içinde yalnızlaşmaya sürüklemektedir. Toplum içinde kendi kabuğuna çekilen bireyler dijital platformlarda sosyalleşmektedir. Dijital psikolojinin tesiri bireylerde davranış değişiklikleri gözlenmektedir. Davranış değişikliklerinin gözlenmesi sonucunda bireylerin toplumsal ilgilerinin zayıfladığı, aile içinde sıkıntıların yaşandığı, başka bireylerden uzaklaşma hissiyatının oluştuğu, içe kapanık kendi halinde yaşayan bireylerin toplumda yaygınlaştığı görülmektedir.
Bu noktada dijital psikolojinin bireyi her manada etkilediğini söylemek mümkündür. Hayatlarının her anında dijital cihan ile yoğrulan beşerler, onları farklı kılan bedellerinin vakit ile yıprandığını, hatta kelam konusu dijital cihan ile gelen yeni kıymetler ile benliklerinin teçhiz olduğunu fark ederler. Bu son birkaç on yılda gözlemlenecek seviyede kendini hissettirir seviyededir. Bedel algısının değişmesi tekrar yapılandırılmasında dijitalleşmenin tesiri büyüktür.
Kaynakça: https://dergipark.org.tr/tr/pub/csbad/issue/88006/1461839
Yazarlar: Aydın ÇAKIR, Tuncay DİLCİ
